Quantumtechnologie
Quantumtechnologie benut natuurkundige principes zoals superpositie en verstrengeling om extreem krachtige berekeningen, ultra-veilige communicatie en zeer nauwkeurige metingen mogelijk te maken. Naast toepassingen zoals quantumcomputers, -netwerken en -sensoren spelen enabling technologies – zoals cryogenics, chipfabricage, fotonica en control electronics – een cruciale rol in de industrialisatie en opschaling. Nederland heeft quantumtechnologie benoemd tot strategische prioriteit binnen de Nationale Technologiestrategie 2035 en het nieuwe industriebeleid. Met gerichte programmatische inzet en investeringen, onder andere via Quantum Delta NL, wordt gewerkt aan een ecosysteem van wereldklasse. Dit betekent dat er de komende jaren gerichte subsidie- en financieringskansen ontstaan voor bedrijven en kennisinstellingen in de gehele quantumwaardeketen.
Wat is quantumtechnologie?
Quantumtechnologie is technologie die gebruikmaakt van de wetten van quantummechanica. Met fundamentele natuurkundige effecten zoals superpositie, interferentie en verstrengeling, wordt rekenen, meten en communicatie op atoom- en fotonnniveau mogelijk gemaakt. Deze technologieën hebben uitzonderlijke eigenschappen, zo kunnen quantumcomputers extreem snel berekeningen doen, quantumcommunicatie is ultra-veilig omdat afluisteren in principe onmogelijk is en quantumsensoren kunnen extreem nauwkeurig meten. We zitten op een punt dat quantumtechnologie meer en meer gebruikt wordt in de praktijk.
De twee lagen van quantum: toepassingen én enabling technologies
1) Quantumtechnologieën (wat er “bovenop” draait)
- Quantum computing & simulatie: nieuwe rekenmethoden voor complexe optimalisatie en simulatie van materialen/moleculen.
- Quantum netwerken & communicatie: beveiligde communicatie en toekomstige quantum-internet infrastructuur.
- Quantum sensing: extreem gevoelige meetoplossingen voor o.a. timing, magnetische velden, navigatie en industriële inspectie.
2) Quantum enabling technologies (wat de doorbraak industrialiseert)
- Cryogenics & thermal engineering: betrouwbare millikelvin-omgevingen, koelvermogen, vibratie/EMI-beheersing.
- (Quantum) chipfabricage, materialen & procescontrole: reproduceerbaarheid, defect- en ruisreductie, hogere yield.
- Advanced packaging & interconnects: high-density verbindingen, 3D-integratie, lage verliezen en assembleerbaarheid.
- Control electronics & cryo-CMOS: schaalbare aansturing/readout met lage jitter en strak powerbudget.
- Test, metrologie & automatisering: karakterisatie, kalibratie en snelle feedback-loops richting productie.
- Integrated photonics & single-photon building blocks: photonic chips, coupling/packaging, detectors en transducers voor netwerken.
In 2035 is het Nederlandse quantum-ecosysteem van wereldklasse
Nederland positioneert quantumtechnologie nadrukkelijk als strategische sleuteltechnologie. In de Nationale Technologiestrategie (NTS) 2035 is quantum één van de tien actieagenda’s die het toekomstige verdienvermogen van Nederland moeten versterken. Ook binnen het nieuwe industriebeleid wordt quantumtechnologie als focustechnologie genoemd, met sterke verbindingen naar halfgeleiders, AI, defensie, machinebouw, biotechnologie en innovatieve chemie. Het doel: in 2035 een quantum-ecosysteem van wereldklasse.
Kansen voor innovatieprojecten rondom quantumtechnologie
Het nieuwe industriebeleid én de gepubliceerde actieagenda’s betekenen programmatische inzet op technologieën en ecosystemen die snel kunnen opschalen, met aandacht voor randvoorwaarden zoals talent, toegang tot kapitaal, infrastructuur en internationale samenwerking. Bedrijven, kennisinstellingen en onderzoeksorganisaties die zich bezighouden met quantumtechnologie-innovaties kunnen de aankomende jaren gerichte (subsidie)programma’s en middelen verwachten ter ondersteuning.
De concrete programma’s worden de komende periode uitgewerkt, maar de verwachting is dat er specifieke subsidie- en financieringslijnen, publiek-private innovatieprojecten, en regionale ecosystemen ontstaan die beter aansluiten op de strategische groeimarkten — wat de positie van Nederland in de wereldwijde quantumketen kan versterken.
Quantum Delta NL het Nederlandse programma en ecosysteem voor quantumtechnologie
Quantum Delta NL is het Nederlandse nationale programma en ecosysteem voor quantumtechnologie met als ambitie de ontwikkeling van quantumcomputers, quantumnetwerken en quantumsensoren te versnellen, en Nederland internationaal te positioneren als één van de leidende centra op dit gebied. Het programma brengt kennisinstellingen, bedrijven, overheden en maatschappelijke organisaties samen zodat onderzoek, innovatie, talentontwikkeling en ondernemerschap elkaar versterken.
Quantum Delta NL wordt mogelijk gemaakt door een substantiële investering uit het Nationaal Groeifonds (€ 615 miljoen) die wordt ingezet over meerdere jaren om een robuust ecosysteem op te bouwen, van fundamenteel onderzoek tot marktintroductie van toepassingen.
Advies over subsidies voor quantumtechnologieën
Hezelburcht ondersteunt organisaties in de volledige quantumwaardeketen, van quantumtoepassingen tot enabling technologies, bij het strategisch positioneren van R&D en opschaling binnen nationale en Europese programma’s. Daarbij vertalen we technologie naar heldere KPI’s (maakbaarheid, yield, betrouwbaarheid, integratie, testbaarheid) en bouwen we consortia die aansluiten op de beleidsfocus op halfgeleiders, defensie, AI, machinebouw en innovatieve materialen. Neem contact op voor een adviesgesprek over subsidies voor quantumtechnologie:
Neem contact op
Of bel direct naar: 088 495 20 00